Suhail 24 Ağustos’ta yükseldi; yoğun nem ilk gözlemi engelledi

Suhail yıldızı 24 Ağustos’ta yükselişine başladı; yoğun nem ve sis ilk gözlemi engelledi. Emirlikler Astronomi Derneği (Emirates Astronomy Society) Başkanı İbrahim Al Jarwan, sabahın erken saatlerinde Khor Fakkan’da yaptığı gözlemin hava koşulları nedeniyle sonuç vermediğini bildirdi.

Al Jarwan, bu yıl gözlem ekibinin güney ve kıyı şeritleriyle birlikte El Ayn’daki Jebel Hafeet ve Jebel Jais gibi farklı noktalarda ilk doğuşu belgelemeye çalıştığını aktardı. Hesaplamaya göre Suhail’in her yıl 24 Ağustos’ta yükseldiğini, ancak çıplak gözle ilk görülebilirliğin değişebildiğini hatırlattı. Son 10 yılda 24 Ağustos’ta teyitli gözlemin çok nadir gerçekleştiğini, birinin doğrulandığını, bir diğerinin ise şüpheli kaldığını kaydetti.

Bu yıl koşullar özellikle zorluydu. Nemin yüzde 80’in üzerine çıkması ve sis, görüşü kısıtladı; toz ve yapay ışıklar da ilk doğuş günlerinde görünürlüğü düşüren etkenler arasında sayıldı. Al Jarwan, “Nem yüksekti, %80’in üzerindeydi ve sis oluştu; bu yüzden gözlemleyemedik.” dedi.

Yıldızların gökyüzündeki yıllık zamanlamasının sabit olduğunu, tarihin yüzyıllar içinde ancak bir-iki gün oynayabileceğini vurgulayan Al Jarwan, çıplak gözle izleme için birkaç gün daha beklenmesini öngördü. “Hesaplamalara göre 24 Ağustos’ta doğuyor; ancak son 10 yılda genellikle 26-28 Ağustos arasında gözlemledik.” ifadelerini kullandı. Birkaç gün içinde havanın açılması hâlinde toplu gözlemler için uygun anların başlayacağını belirtti. “Yaklaşık 28 Ağustos’tan itibaren, sıradan açık havalarda, halk çıplak gözle görebilecek.” diye ekledi.

Suhail’in görünmesi, yaz sıcaklarının zirvesinden kademeli uzaklaşmayı simgeleyen yaklaşık 40 günlük “Sufriya” döneminin başlangıcı kabul ediliyor. Değişim genellikle önce geceleri hissediliyor; gündüz sıcaklıkları ise eylül boyunca yüksek seyredebiliyor. Al Jarwan, bu geçişi daha önce altı kapatıldıktan sonra bir süre sıcaklığını koruyan tencereye benzetmişti.

Yıldız, yıl ilerledikçe gecenin farklı saatlerine kayıyor. Ağustos’un son haftasında sabaha karşı görülebilen Suhail, kasım civarında gece yarısı, şubat–nisan arasında ise akşam saatlerinde izlenebiliyor. Sufriya döneminde hava dalgalı seyrettikten sonra, ekim ortasında başlayan “Wasm” ile daha istikrarlı bir tablo bekleniyor; kış ise bundan hayli sonra geliyor.

Suhail, ülkenin geleneksel astronomi takvimi “Al Duroor”da da merkezi bir yere sahip. Yılı onar günlük 36 döneme ayıran bu sistem tarihsel olarak ekim-dikim zamanlarını, rüzgâr ve yağış beklentilerini, balıkçılık ile kuş göç dönemlerini planlamak için kullanıldı. Şeyh Zayed Büyük Camii Merkezi (Sheikh Zayed Grand Mosque Centre), bu kültürel ve meteorolojik önem nedeniyle Ulusal Meteoroloji Merkezi, Şarja Astronomi, Uzay Bilimleri ve Teknoloji Akademisi, Emirlikler Astronomi Derneği ve Uluslararası Astronomi Merkezi ile birlikte yıldızı izlemek ve belgelemek üzere özel bir komite kurdu.

Al Jarwan’ın aktardığına göre, gökyüzünün açık olduğu gecelerde, çıplak gözle izleme için en uygun aralık 28 Ağustos’tan itibaren başlayacak.